9. Terug- en vooruitblik

 

Wat ligt er, na al deze uiteenzettingen, concreet in ons mandje?

·      We hebben een zelf-regulerend en zelf-organiserend platform (dat zich transformeert op basis van elektronische data en algoritmen: “Fun Palace”).

·      Het platform wordt omringd door satellieten die zich tot diep in het maatschappelijk weefsel nestelen (die satellieten kunnen zowel gesofisticeerd als primitief zijn: “réseau d’aires”).

·      We hebben een web van vertakkingen dat de verschillende satellieten met mekaar verbindt: een dynamisch netwerk op basis van openbaar vervoer (“Potteries Thinkbelt”).

·      Er is het aspect “leren door zich te verplaatsen/ de verplaatsing als leerinstrument” (de nomadische leerling).

·      Er is het traject (“lignes d’erre”) als evaluatie-instrument.

·      Er is de intense, nabije en permanente aanwezigheid van de leraar die faciliteert veeleer dan dicteert (“présence proche/ maître ignorant”).

Met deze ingrediënten kunnen we een vorm van onderwijsorganisatie en -inhoud creëren die optimaal functioneert binnen en met de mogelijkheden van de 21^ste eeuw.

 

Ik zal in wat hierna volgt een voorstel tot prototype formuleren dat wel heel futuristisch zal lijken maar in de grond is gebaseerd op inzichten die al decennialang op tafel liggen. Dat zij tot hiertoe niet werden gerealiseerd, heeft veel te maken met ontoereikende middelen, vaak van technische en technologische aard. Met de komst van het Internet, sociale media en miniaturisering van de noodzakelijke apparatuur is niet alleen een belangrijk deel van deze tekortkomingen overwonnen maar zijn de mogelijkheden exponentieel toegenomen. In zoverre dat zelfs een breinbrekend “levend gebouw” als Cedric Price’s “Fun Palace” niet langer onverwezenlijkbaar lijkt!

 

Tot slot ga ik, in gezelschap van de onvolprezen John Dewey, op zoek naar de maatschappelijke relevantie van een dergelijke drastische hertekening van het onderwijslandschap. Een betekenis die, in de context van de huidige sociale, culturele en politieke ontwikkelingen, van uitermate groot belang zou kunnen zijn.